Het vonnis in Musk vs. Altman ontrafeld

In 2015 verzamelde een kleine groep onderzoekers en technologieondernemers zich in San Francisco om wat zij omschreven als een geschenk aan de mensheid te creëren, om uiteindelijk vijanden te worden die de toekomst van kunstmatige intelligentie (AI) in een rechtszaal bepalen.

OpenAI werd opgericht op de premisse dat als kunstmatige algemene intelligentie (AGI) hoe dan ook zou komen, het beter was dat veiligheids- en ethiekbewuste onderzoekers het zouden bouwen. AGI is het soort AI dat menselijke cognitie kan evenaren of overtreffen. De groep besloot het initiatief op te richten als een non-profit en als de technologie ooit zou arriveren, zou die van iedereen zijn, als open source. OpenAI-CEO Sam Altman ging zelfs zo ver dat hij de raad van bestuur van het bedrijf zo inrichtte dat die hem ook kon ontslaan als hij ooit de kernmissie in de weg zou staan. Die oprichtingsbelofte, om ethische AGI te bouwen, bracht jaren later Elon Musk en de heer Altman naar een federale rechtbank in Californië.

Elf jaar na de oprichting, niet langer vrienden en beiden hun eigen weg naar AGI volgend, zijn de heer Musk en de heer Altman er beiden van overtuigd dat de ander alles heeft verraden wat ze samen hadden beloofd te bouwen.

De heer Musk diende de rechtszaak in tegen de heer Altman, waarbij hij hem, OpenAI-president Greg Brockman en Microsoft beschuldigde van het manipuleren van hem om te doneren aan een organisatie van algemeen belang, alleen om die later een for-profit dochteronderneming te laten toevoegen en miljarden van Microsoft te accepteren.

Op 18 mei had een jury van negen personen minder dan twee uur nodig om de zaak van de heer Musk tegen de heer Altman te verwerpen. Het vonnis beantwoordde niet de vraag of OpenAI zijn oprichtingsmissie had geschonden, maar werd in plaats daarvan beslecht op een procedurele kwestie — dat de heer Musk te lang had gewacht om te klagen. In het Amerikaanse rechtssysteem moeten civiele claims binnen een vaste termijn worden ingediend; wie die overschrijdt, heeft een ongeldige claim. De jury zei dat de claim van de heer Musk buiten de verjaringstermijn viel. De rechter stemde in, maar de advocaten van de heer Musk hebben laten doorschemeren dat ze mogelijk in beroep gaan. De inhoudelijke merites van de zaak zijn nooit besproken.

Getuigenverklaringen en bewijs tijdens het proces lieten zien dat de leiding van OpenAI angstvallig de overname van een andere AI-onderzoeksgigant, DeepMind, door Google in 2014 had gevolgd.

De leidinggevenden van OpenAI betoogden dat de non-profitstructuur niet voldoende was om te concurreren met grootmachten als Google.

De heer Musk was de grootste vroege donor van het bedrijf en droeg ongeveer 38 miljoen dollar bij. Maar de economie van het bouwen van AGI bleek meedogenloos te zijn. Het trainen van grote modellen vereist computerinfrastructuur die miljarden dollars kost. Tegen 2019, een jaar na het vertrek van de heer Musk uit de raad van bestuur van OpenAI, besloot het bedrijf dat het niet concurrerend kon blijven als zuivere non-profit. Het voegde een for-profit dochteronderneming toe aan de bestaande organisatie, waarbij de non-profit toezicht behield en een structuur met beperkt rendement voor investeerders.

Microsoft stapte dat jaar in met een initiële investering en bleef komen, en investeerde uiteindelijk meer dan 135 miljard dollar en bezit een significant aandeel in OpenAI. Dit is de transformatie die de rechtszaak van de heer Musk beoogde aan te vallen, van non-profit naar een commercieel gedreven AI-laboratorium dat hij had opgezet om te bestrijden.

Het deel dat uiteindelijk voor de rechter kwam, was een veel kleinere deelverzameling van de oorspronkelijke claims die de heer Musk in 2024 had ingediend. Verscheidene van zijn claims werden al voor het proces begon ingetrokken of ingeperkt.

De heer Musk beweerde dat de investering van Microsoft in OpenAI had